BASIN AÇIKLAMASI              İstanbul,10.02.2011

 

 

 

 İstanbul Otobüs İşletmeleri A.Ş. adlı tüzel kişiliğin 25 Ocak 2011 tarihinde gerçekleştirdiği bir ihale ile 172 adet otobüsün çeşitli hatlarda özel kişilerce çalıştırılması uygun görülmüştür.

 Bu uygulama ile ilgili olarak İstanbul Otobüs, Özel Halk Otobüsü Sahipleri ve İşletmecileri Esnaf Odası olarak 24 Ocak 2011 tarihinde yapılan basın toplantısı, tahmin edildiği üzere İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı’nın baskısı nedeniyle bazı medya organları tarafından görmezden gelinmiştir.

 

Buna rağmen bazı internet ve yazılı basın haberlerinde konu yer almıştır. Söz konusu ihale ile ilgili yasaya aykırılık iddiaları ve uygulamaları karşısında sessiz kalan belediye yönetimi, 25 Ocak 2011 tarihinde ihalenin tamamlanmasının ardından 26 Ocak 2011 tarihinde Basın Müşavirliği aracılığı ile ilk açıklamayı yapmıştır.

 

Açıklamada İstanbul Otobüs İşletmeleri A.Ş. tarafından yapılan ihalenin şeffaf bir şekilde gerçekleştiği, araçların konfor ve kalite özellikleri ile yasal mevzuat açısından bir usulsüzlüğün bulunmadığı ifade edilmiştir.

 

Ancak İstanbul Otobüs İşletmeleri A.Ş. adına bu ihalenin yapılmasına neden olan 8 Aralık 2011 tarihli İETT İdare Encümeni kararı, bu karara göre ilan yapılmadan, davet usulü ile teklif alınan 3 firmanın bilgilerine açıklamada yer verilmemiştir. Bu firmaların toplu taşıma ile ilgili bilgi birikimi ve deneyimi kamuoyundan gizlenmiştir.

 

Kamu adına otobüs ile yapılan toplu taşıma hizmetlerinde üçüncü bir türün yaratılmasındaki gerekçe, bu ihale gelirlerinden oluşacak fon ve ulaşımın koordinasyonunda karşılaşılacak işletme sorunları ortaya konulmamıştır.

 

Buna karşın sorular ve yanıtları karşısında yaşanan güçlükler nedeniyle bazı basın organlarında kopya haberlerin yayımlanması tercih edilmiştir. Bu haberlerde genellikle İstanbul Otobüs İşletmeleri A.Ş. adına ihale yapma yetkisi doğuran İETT İdare Encümeni kararı sorgulanmamıştır. Bunun yerine, İstanbul’un 2 bin otobüse ihtiyacı olduğu, otobüslerin yerli firmalardan temin edileceği, renkleri halkın seçeceği, kaliteli, klimalı, konforlu otobüsler alınacağı, özürlülerin kullanımına uygun araçlar olacağı, özel sektöre canlılık geleceği konularına ağırlık verilmiştir.    

 

Kamuoyuna bu otobüslerin İstanbul Otobüs İşletmeleri A.Ş. tarafından işletileceği imajı verilmek istenmektedir. Bu otobüslerin İstanbul Otobüs İşletmeleri A.Ş. tarafından alındığı duygusu yayılmaya çalışılmaktadır. Oysa bu otobüslerde özel halk otobüsleri gibi bireysel girişimlere dayanmaktadır. İstanbul Otobüs İşletmeleri A.Ş. burada bir komisyoncu, aracı şirket konumundadır.

 

İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı konuyla ilgili açıklamalarında şu ifadelerde bulunuyor. “Halk otobüsü tercih edilmiyor, İETT otobüsü tercih ediliyor, kendi kesemizden otobüs almamız mümkün değil, İstanbul Otobüs İşletmeleri A.Ş. bu bağlamda ortaya koyduğumuz bir şirket, halk otobüsleri istenen düzeyde çalışmıyor, bu nedenle daha düzenli, hizmet kalitesi yüksek bir sistem oluşturmak, müdahale hakkı elde edebilmek için bu şirketi oluşturduk”

 

Eğer İstanbul Otobüs İşletmeleri A.Ş. kendi öz malı otobüslerle bu hizmeti yerine getirmeyi hedeflese bu kabul edilebilir bir gerekçe olacaktır. Ne yazık ki İstanbul Otobüs İşletmeleri A.Ş. adına bir tek otobüs bile olmayacaktır.

 

İstanbul’da 1920’li yıllardan beri faaliyet gösteren özel halk otobüsleri ile her gün 1,5 milyon İstanbullu ulaşmaktadır. Özel halk otobüsleri İETT İşletmeleri’nin yönetim, yürütüm ve denetimi altında hizmet vermektedir. Çalışma süreleri, sefer sayıları UKOME tarafından kabul edilen bir yönerge çerçevesinde gerçekleşmektedir. Bu sistemin işlemesinde oluşan sorunların tümü idarenin haksız rekabet koşulları, maliyetlerin altında tarife ile taşımacılık yapılması gibi nedenlerden kaynaklanmaktadır. Bu sistemde bir başarısızlık veya memnuniyet var ise bu özel halk otobüsü sisteminin olduğu kadar belediye yönetiminin de sorumluluğundadır.

 

Bütün olumsuz işletme koşullarına rağmen İstanbul’da 1982’de yaygınlaşan özel halk otobüsü filosu, 1997 yılından itibaren sürekli bir yenilenme içine girmiş, içinde bulunduğumuz dönemde de ikinci kez yenilenme aşamasına gelmiştir.

Bu yenilenme sayesinde 2000’li yıllarda 4,2 yaş ortalaması ile Avrupa’nın en geç otobüs filosu özelliğini İstanbul’a kazandırmıştır. O tarihlerde İETT otobüslerinin yaş ortalaması 9-10 yaş düzeyindedir.

 

Kaliteli, konforlu bir otobüs ulaşım sistemi olarak lanse edilmeye çalışılan İstanbul Otobüs İşletmeleri A.Ş. sistemi gerçekte beğenilmeyen bir özel halk otobüsü sistemidir. Buradaki otorite mevcut özel halk otobüslerinde İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğü iken yeni otobüslerde İstanbul Otobüs İşletmeleri A.Ş. olacaktır. Türlerin azalması yerine üçüncü bir tür daha yaratılarak işletme düzeninde kargaşa yaşanmasının yolu açılmıştır. Bunun farkında olan idare otobüslerin farklı renkte olmaları düşüncesiyle istenirse mevcut özel halk otobüslerinin de renklerini değiştirebileceklerini seslendirmektedir.

 

Mevcut özel halk otobüslerinin renk ve tasarımı, turuncu-krem iken 1997 yılında dönemin İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı olan Başbakan Sayın Recep Tayyip ERDOĞAN tarafından belirlenmiştir.

 

Özel halk otobüslerinin kendilerini geliştirme, sistemin iyileştirilmesi yolundaki istek ve arzuları idare tarafından sürekli çeşitli gerekçelerle ötelenmiştir. Sistemin aksayan yönleri özel halk otobüsü şirketleri tarafından bilinmektedir. Bu sorunu aşmak amacıyla İstanbullu özel halk otobüsü taşımacılarının ortak olduğu şirketler tarafından bir dizi araştırma, anket ve eğitim projeleri planlanmış ve uygulanmaya başlamıştır. Bunlarla ilgili ayrıntılı bilgi kısa bir süre sonra verilecektir.

 

Gazetecilerin İETT ile ilgili şikayetlerini İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı İstanbul Otobüs İşletmeleri A.Ş. konusunu İETT otobüslerinin yenilenmesi gibi göstermek istemektedir. Bu doğru değildir. Bu uygulamada belediye bir tek otobüs almamakta, otobüs ulaşımını tamamen özel girişimcilerin alacakları otobüslere bırakmaktadır.

 

Bütün bu sıralananların ardında özel halk otobüsü esnafının temel derdi, adil, eşit, hak ve hukuka dayanan bir işletme düzeni içinde toplu taşıma hizmeti sunmaktır. Bunu sağlama yolunda ön yargılardan arınarak sistemi iyileştirme ve geliştirme amacıyla yürüteceği çalışmalara destek beklentisidir.  Saygılarımızla.